Kontrola trzeźwości pracowników placówki oświatowej

Kontrola trzeźwości w szkole lub przedszkolu - zasady
Kontrola trzeźwości w szkole lub przedszkolu – zasady [ fot.shutterstock/KomkrichMarom ]

Nowelizacją ustawy – Kodeks pracy, która weszła w życie dnia 21 lutego 2023 roku, wprowadzono do Kodeksu pracy nowe uprawnienie pracodawcy, polegające na kontroli trzeźwości pracowników. Zgodnie z art. 22 1c § 1 Kodeksu pracy, jeżeli jest to niezbędne do zapewnienia ochrony życia i zdrowia pracowników, innych osób lub ochrony mienia, pracodawca może wprowadzić kontrolę trzeźwości pracowników. Jak wygląda procedura w przypadku takiego działania i na jakich zasadach może być ono przeprowadzone?

NASZE  SZKOLENIA
– – – – – – – – – – – – – – –
Standardy ochrony małoletnich w jednostkach oświatowych 2024. Wzór dokumentu
[Dostęp do nagrania szkolenia]

Zapisy: Standardy ochrony małoletnich >>>
– – – – – – – – – – – – – – –
Opieka nad dziećmi do lat 3 – nowe regulacje 2023. Wzory dokumentów

[Dostęp do nagrania szkolenia]
Zapisy: Opieka nad dziećmi do lat 3 >>>
– – – – – – – – – – – – – – –

Alkohol i substancje działające podobnie

W przypadku placówek oświatowych uprawnienie do kontroli trzeźwości dotyczy zarówno pracowników pedagogicznych i niepedagogicznych. Pracodawca ma również prawo do kontrolowania zawartości w organizmie pracownika substancji działających podobnie do alkoholu.

Kontrola trzeźwości przeprowadzana przez pracodawcę

Kodeks pracy dopuszczalne dwa tryby kontrolowania trzeźwości pracowników. Pierwszym sposobem jest przeprowadzenie kontroli przez pracodawcę. Pracodawca ma uprawnienie do przeprowadzenia kontroli trzeźwości pracowników, jeżeli jest to niezbędne do zapewnienia: ochrony życia i zdrowia pracowników lub innych osób (np. uczniów) lub ochrony mienia. Należy pamiętać, że jeżeli pracodawca zdecyduje się na wprowadzenie kontroli trzeźwości pracowników, kontrola ta nie może naruszać godności oraz innych dóbr osobistych pracownika.

Zajęcia dodatkowe i wycieczki finansowane z dotacji oświatowych

Kontrola trzeźwości przeprowadzana zgodnie z wewnętrznymi regulacjami

Kontrola trzeźwości jest przeprowadzana zgodnie z wewnętrznymi regulacjami: układem zbiorowym, regulaminem pracy, obwieszczeniem (gdy pracodawca nie ma obowiązku wprowadzenia regulaminu pracy), które wprowadzają kontrolę trzeźwości, określają grupę lub grupy pracowników objętych kontrolą trzeźwości, sposób przeprowadzania kontroli, w tym rodzaj urządzenia wykorzystywanego do kontroli oraz czas i częstotliwość jej przeprowadzania.

Informacja o kontroli dwa tygodnie przed jej rozpoczęciem

Ponadto pracodawca informuje pracowników o wprowadzeniu kontroli trzeźwości w sposób przyjęty u danego pracodawcy nie później niż 2 tygodnie przed rozpoczęciem jej przeprowadzania, natomiast w przypadku zatrudnienia nowego pracownika, objętego kontrolą trzeźwości, pracodawca przekazuje informacje pracownikowi przed dopuszczeniem do pracy w postaci papierowej lub elektronicznej.

Ruszył program Inwestycje w oświacie 2023-2024. Jakie zasady dofinansowania?

Badanie trzeźwości przy użyciu certyfikowanego urządzenia

Podczas kontroli trzeźwości badana jest zawartość alkoholu wyłącznie w wydychanym powietrzu pomocą urządzenia posiadającego ważny dokument potwierdzający jego kalibrację lub wzorcowanie, które spełnia wymagania z rozporządzenia Ministra Zdrowia z 16.02.2023 r. w sprawie badań na obecność alkoholu lub środków działających podobnie do alkoholu w organizmie pracownika (Dz. U. z 2023 r., poz. 317).

Stan po użyciu alkoholu i stan nietrzeźwości

Badanie trzeźwości polega na stwierdzeniu braku obecności alkoholu w organizmie pracownika, obecności alkoholu wskazującej na stan po użyciu alkoholu (stężenie we krwi od 0,2‰ do 0,5‰ alkoholu albo od 0,1 mg do 0,25 mg alkoholu w 1 dm3 w wydychanym powietrzu) albo stanu nietrzeźwości (stężenie we krwi powyżej 0,5‰ alkoholu albo powyżej 0,25 mg alkoholu w 1 dm3w wydychanym powietrzu).

Nauczyciele specjaliści — pensum a etat w jednostce niepublicznej. Etat to 22 godziny!

Przetwarzanie danych dotyczących badania

Pracodawca jest uprawniony do przetwarzania informacji o dacie, godzinie i minucie badania oraz jego wyniku wskazującym jedynie na stan po użyciu alkoholu albo stan nietrzeźwości, przechowując je w aktach osobowych. Pracodawca nie ma natomiast uprawnień do wykonania badań laboratoryjnych.

Badanie na obecność środków działających podobnie do alkoholu

Pracodawca ma również, na podstawie art. 22 1d Kodeksu pracy uprawnienie do wprowadzania na takiej samej zasadzie dobrowolności kontroli pracowników na obecność w ich organizmach środków działających podobnie do alkoholu, do których należą opioidy, amfetamina i jej analogi, kokaina, kannabinoidy oraz benzodiazepiny. Pracodawca nie może badać obecności innych środków w organizmie.

Badanie bez metod wymagających badania laboratoryjnego

Pracodawca może podczas kontroli używać jedynie metod niewymagających badania laboratoryjnego. Badanie takie polega na nieinwazyjnym pobraniu próbek śliny i umieszczeniu ich w urządzeniu do oznaczania metodą immunologiczną środków działających podobnie do alkoholu, zgodnie z instrukcją obsługi tego urządzenia.

Praca zdalna w szkołach i przedszkolach – regulacje z 7 kwietnia 2023

Zlecenie badania uprawnionemu organowi

Drugim sposobem badania stanu trzeźwości pracownika jest zlecenie wykonania badania uprawnionemu organowi powołanemu do ochrony porządku publicznego. Badanie może być przeprowadzone na żądanie pracodawcy lub pracownika niedopuszczonego do pracy przy użyciu metod niewymagających badania laboratoryjnego.

Badanie krwi – przesłanki

Organ ma również prawo zlecić osobie posiadającej odpowiednie kwalifikacje zawodowe badanie krwi, jeżeli nie ma możliwości przeprowadzenia badania w wydychanym powietrzu, pracownik niedopuszczony do pracy odmawia poddania się badaniu w wydychanym powietrzu, pracownik niedopuszczony do pracy żąda przeprowadzenia badania krwi pomimo przeprowadzenia badania w wydychanym powietrzu; stan pracownika niedopuszczonego do pracy uniemożliwia przeprowadzenie badania w wydychanym powietrzu; nie ma możliwości wskazania stężenia alkoholu z powodu przekroczenia zakresu pomiarowego urządzenia wykorzystywanego do pomiaru. Przeprowadzenie badania przez organ następuje z poszanowaniem godności i intymności pracownika. Na podstawie art. 221f § 3 – 5 Kodeksu pracy na takich samych zasadach (z wyłączeniem przypadków wykonania badania krwi) organ powołany do ochrony porządku publicznego ma prawo do przeprowadzenia badania obecności w organizmie pracownika środka działającego podobnie do alkoholu, na żądanie pracodawcy lub pracownika niedopuszczonego do pracy.

Zapraszamy na nasz fanpage, kanał na YouTubeprofil na instagramie