Finansowanie PPK z dotacji oświatowej. Przełomowy wyrok NSA

Składki na Pracownicze Plany Kapitałowe (PPK) były w ostatnim czasie dość często kwestionowanym wydatkiem dotacyjnym. Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego kładzie kres profiskalnym interpretacjom gmin. Sąd jednoznacznie orzekł, że wpłaty na PPK mogą być w całości finansowane z dotacji oświatowej. Zobacz jak poprawnie i bezpiecznie rozliczyć te koszty.

• Wyrok NSA potwierdza legalność finansowania PPK z dotacji oświatowej
• Choć program PPK jest dobrowolny dla pracownika, to dla pracodawcy staje się obowiązkowy
• Składka potrącana z pensji pracownika (2%) jest ujęta w rozliczanym z dotacji wynagrodzeniu brutto
• Podczas kontroli należy przedstawić dowody przelewów bankowych dokumentujące zarówno wypłatę pensji pracownikowi, jak i odprowadzenie składek do instytucji finansowej prowadzącej PPK.

Zapraszamy na nasze szkolenia
——
20 sierpnia 2026 g. 16.00
Vademecum Dyrektora placówki oświatowej 2026/2027
Praktyczny poradnik dla dyrektorów i organów prowadzących placówki niesamorządowe
Zapisy: Poradnik dyrektora placówki oświatowej 2026/27 >>>
——
25 sierpnia 2026 g. 10.00
Kompendium Dotacyjne 2026/27. 
Wszystko o pobraniu, wydatkowaniu i kontroli dotacji oświatowych
Zapisy: Kompendium Dotacyjne dla placówek niesamorządowych 2026/27 >>>
——

Dobrowolność pracownika a przymus pracodawcy. Kluczowy argument NSA

Dotychczasowa argumentacja organów dotujących (oraz sądów pierwszej instancji) opierała się na założeniu, że skoro przystąpienie do Pracowniczych Planów Kapitałowych jest dla zatrudnionego całkowicie dobrowolne, to koszty te nie noszą znamion wydatku koniecznego i obowiązkowego. W konsekwencji urzędnicy odmawiali prawa do pokrywania tych składek z dotacji oświatowej.
Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku o sygn. I GSK 1193/25 zdecydowanie odrzucił tę argumentację. NSA słusznie zauważył, że:

1. Przystąpienie do PPK jest dobrowolne wyłącznie z perspektywy pracownika, który sam podejmuje decyzję o uczestnictwie.
2. Z chwilą, gdy pracownik zdecyduje się na udział w programie, po stronie podmiotu zatrudniającego (szkoły lub przedszkola) powstaje bezwzględny, ustawowy obowiązek odprowadzania wpłat podstawowych na rachunek PPK.

Pracodawca zostaje postawiony przed faktem – nie może odmówić dokonywania wpłat. W związku z tym wydatek ten staje się dla placówki obligatoryjnym obciążeniem finansowym bezpośrednio związanym z zatrudnianiem kadry realizującej zadania oświatowe.

Dotacja oświatowa na ucznia przyjętego w trakcie miesiąca. Jak bronić się przed decyzjami gmin?

Struktura składek PPK: Kto i ile wpłaca?

Zasady finansowania i dokonywania wpłat do PPK precyzują przepisy ustawy o pracowniczych planach kapitałowych (u.p.p.k.). Zgodnie z prawem, na rachunek uczestnika PPK trafiają dwa rodzaje wpłat podstawowych:

• Wpłata podstawowa finansowana przez pracodawcę (podmiot zatrudniający): wynosi 1,5% wynagrodzenia pracownika (art. 26 ust. 1 u.p.p.k.). Co istotne, kwota ta nie jest wliczana do wynagrodzenia stanowiącego podstawę ustalenia wysokości obowiązkowych składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe (art. 26 ust. 5 u.p.p.k.).
• Wpłata podstawowa finansowana przez pracownika (uczestnika): wynosi standardowo 2% jego wynagrodzenia (art. 27 ust. 1 u.p.p.k.). Wpłata ta jest obliczana i potrącana bezpośrednio z wynagrodzenia pracownika, po jego uprzednim opodatkowaniu (art. 27 ust. 9 u.p.p.k.).
• Zarówno pracownik, jak i pracodawca mają również prawo zadeklarować wpłaty dodatkowe (dobrowolne) na mocy art. 25 ust. 2 u.p.p.k..

Poznaj Classo – aplikację wspierającą rozliczanie dotacji oświatowych

Jak prawidłowo i bezpiecznie rozliczyć PPK z dotacji?

Kwestia technicznego rozliczenia składek PPK w rocznym sprawozdaniu z wydatkowania dotacji wymaga dużej uważności, aby nie narazić się na zarzut tzw. podwójnego finansowania.  Wpłata pracownika (2%) – rozliczana w ramach wynagrodzenia brutto. Część składki PPK należąca do pracownika (2%) jest potrącana z jego standardowej pensji.

Przykład: Jeśli pracownik zarabia 2000 zł brutto, placówka wykazuje w rozliczeniu dotacji pełną kwotę wynagrodzenia (2000 zł). Z tej kwoty potrącane jest 2% na PPK, co oznacza, że pracownik otrzyma fizycznie przelew pomniejszony o tę wartość. Ponieważ w dotacji rozliczana jest już pełna kwota brutto wynagrodzenia, nie wolno oddzielnie wykazywać potrąconych 2% jako dodatkowego kosztu z dotacji. Byłoby to klasyczne podwójne finansowanie tego samego kosztu.

Wpłata pracodawcy (1,5%) – rozliczana jako koszt dodatkowy. Wpłata finansowana przez szkołę lub przedszkole (1,5%) stanowi narzut na wynagrodzenie (koszt dodatkowy pracodawcy). Tę kwotę placówka może z dotacji oświatowej jako odrębny, dodatkowy wydatek bieżący.

Zmiany w oświatowych przepisach – prace domowe i ocenianie pod lupą

Wymogi dokumentacyjne podczas kontroli

Aby kontrolerzy nie zakwestionowali wydatku na PPK, musisz posiadać pełną dokumentację płatniczą:

• Potwierdzenie przelewu wynagrodzenia na rachunek osobisty pracownika
• Potwierdzenie przelewu składek (zarówno potrąconych 2% pracownika, jak i dodatkowych 1,5% pracodawcy) na dedykowany rachunek instytucji finansowej zarządzającej PPK w placówce.

Dlaczego PPK to wydatek bieżący szkoły lub przedszkola?

Zgodnie z art. 35 ust. 1 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych (u.f.z.o.), dotacje oświatowe przeznaczone są na dofinansowanie zadań placówki w zakresie kształcenia, wychowania i opieki. Mogą być wykorzystane wyłącznie na pokrycie wydatków bieżących.  Ustawa o finansowaniu zadań oświatowych (art. 35 ust. 2 u.f.z.o.) definiuje wydatki bieżące jako wszelkie wydatki niebędące wydatkami majątkowymi (czyli inwestycyjnymi). Ponieważ składki na PPK za pracowników realizujących zadania statutowe placówki stanowią element bieżących kosztów osobowych (podobnie jak składki ZUS czy podatki), bezsprzecznie wpisują się one w definicję wydatku bieżącego. NSA w pełni potwierdził tę wykładnię przepisów.

Zapraszamy na nasz fanpage, profil na instagramie i kanał na YouTube